Η Χερσόνησος των Μεθάνων βρίσκεται στο νότιο τμήμα του Σαρωνικού Κόλπου και στη βόρεια παρυφή της τεκτονικής τάφρου της Τροιζήνας, αποτελείται δε κυρίως από ηφαιστειακά πετρώματα, τα οποία καλύπτουν μια περιοχή 40 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Ενώνεται με ευρύ ισθμό 300 μέτρων από μεσοζωικούς ασβεστόλιθους με τη χερσόνησο της Πελοποννήσου. Τα παλαιότερα ηφαιστειακά προϊόντα της περιοχής είναι πλειστοκαινικής ηλικίας, λαμβάνοντας υπόψη ότι τα νεώτερα ανήκουν σε ιστορικούς χρόνους.  Στο νότιο τμήμα της χερσονήσου εμφανίζεται η κρητιδική ιζηματογενής ακολουθία. Αυτή αποτελείται από ασβεστόλιθους με τοπικές ενστρώσεις χαλαζιτών και μαργών. Στο βορειοδυτικό άκρο, τριαδικής-ιουρασικής ηλικίας, συνοδεύονται από μικρούς φακούς σερπεντινιτών, ραδιολαριτών και αργιλικών σχιστολίθων και βρίσκονται σε επαφή με ηφαιστείτες. Το ηφαιστειακό σύμπλεγμα των Μεθάνων βασικά σχηματίζεται κυρίως από δόμους λάβας, που έχουν διεύθυνση ΒΒΔ-ΝΝΑ και ΒΑ-ΝΔ σε συμφωνία με κύριες τοπικές τεκτονικές διευθύνσεις.  Πολυπληθείς ροές λάβας εκτείνονται ακτινωτά προς τη θάλασσα από το κεντρικό τμήμα της χερσονήσου. Η σύσταση αυτών των προϊόντων κυμαίνεται από αλκαλικούς ανδεσίτες μέχρι δακίτες.

Η ηφαιστειακή δραστηριότητα στην χερσόνησο των Μεθάνων έληξε σε ιστορικούς χρόνους με ανδεσιτικές λάβες, που εκρέουν από θραυσμένους δόμους (Καμμένο Βουνό) προς τη θάλασσα, στο βορειοδυτικό τμήμα της χερσονήσου. Η μόνη γνωστή ηφαιστειακή έκρηξη τοποθετείται χρονικά μεταξύ του 276 και του 239 π.χ. Σύμφωνα με τα κριτήρια των συχνοτήτων και των εντάσεων της ηφαιστειακής δράσης στα ηφαίστεια του νοτίου Αιγαίου, προκύπτει ότι ο σχετικός κίνδυνος στα Μέθανα είναι μικρός. Η ηφαιστειότητα της χερσονήσου των Μεθάνων παρουσιάζεται με τη μορφή ηφαιστείων, ατμίδων και θερμών πηγών. Είναι γνωστό ότι η χερσόνησος των Μεθάνων, κατά το μεγαλύτερο μέρος της, είναι προϊόν ηφαιστειακών δράσεων. Αυτό αποδεικνύεται αφενός από το είδος των πετρωμάτων της και αφετέρου από τους υπάρχοντες ηφαιστειακούς κρατήρες. Μέχρι τώρα έχουν βρεθεί 30 (περίπου) ηφαιστειακοί κρατήρες.